सर्वंसहा

पुरा ब्रह्मा आकाशं सूर्यं वारिदं पवनं भूदेवीं च समाहूय वरप्रार्थनाय आह। तच्छ्रुत्वा आकाशः अवदत् — ‘‘प्रभो! मम स्थितिः सर्वोपरि भवतु।’’ ततः सूर्यः आकाशं न्यूनतरं कर्तुं तस्य वक्षसि विचरणार्थमभिललाष। वारिदोऽपि ततोऽधिको भवितुं सूर्याच्छादनशक्तिम् अकामयत। पुनश्च वायुः एतत्सर्वं विलोक्य ब्रह्माणमुक्तवान् — ‘‘नाथ! संप्रति वारिदः सर्वशक्तिमान् संजातः। अतस्तं डयितुं मे तादृशी शक्तिर्भवतः कृपयास्तु।’’

ब्रह्मा एतेषां प्रार्थनां पूरयित्वा अन्ते भूदेवीं पृष्टवान् — ‘‘देवि! तव या कामनास्ति, निःशङ्कं प्रकाशय।’’ भूदेवी सविनयमुवाच — ‘‘विभो! मम नास्ति तादृशी काचित् कामना, अतः यथा ते रोचते, भवान् प्रयच्छतु स्वीकरोमि।’’ तदा ब्रह्मा अवदत् — ‘‘देवि! तवोपरि जीवजगत् सृष्टं मया। एते जीवाः स्वार्थाय विविधैरुपायैः तव शरीरं खिन्नं भिन्नञ्च करिष्यन्ति। किं त्वमेतत्सर्वं सोढुं समर्था भविष्यसि?’’

भूदेवी उक्तवती — ‘‘पितः! तव प्रसादात् सर्वसहाऽहम्, सर्वे जीवाः मे सन्ताना। मातृत्वभावनायाः पुरतः काचित् पीडा न तथा बलीयसी।’’ एतच्छ्रुत्वा आकाशः सलज्जं छत्ररूपेण, सूर्यः प्रदीपभावेन च भूदेवीं सेवेते। वारिदः स्वधाराभिः मेदिनीं अभिषिञ्चति। वायुः धरित्र्याः अहर्निशं व्यजनं करोति। एवं सर्वंसहा भूदेवी सहनशक्त्या सर्वान् अतिक्रामति।