1(କ) ଗୋଆ ରାଜ୍ୟ ଗଠନ ସମ୍ପର୍କରେ ଆଲୋଚନା କର।
୧୯୬୧ ଡିସେମ୍ବର ୧୯ରେ 'ଅପରେସନ ବିଜୟ' ଦ୍ୱାରା ଗୋଆ ୪୫୦ ବର୍ଷର ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ ଶାସନରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲା। ୧୨ତମ ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ଆଇନ ବଳରେ ଗୋଆ (ଦାମନ ଓ ଦିଉ ସହିତ) ଭାରତରେ ମିଶି ପ୍ରଥମେ ଏକ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳର ମାନ୍ୟତା ପାଇଲା। ୧୯୮୭ ମସିହାରେ କେବଳ ଗୋଆ ଏକ ପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍ଗ ରାଜ୍ୟର ମାନ୍ୟତା ପାଇଲା (୨୫ତମ ରାଜ୍ୟ); ଦାମନ ଓ ଦିଉ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ଭାବେ ରହିଲା।
2(ଖ) 'କ' ଶ୍ରେଣୀୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ନାମ ଲେଖ।
'କ' ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଥିଲେ ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବରୁ ବ୍ରିଟିଶ ଶାସନାଧୀନ ୯ଗୋଟି ପ୍ରଦେଶ — ଆସାମ, ବିହାର, ବମ୍ବେ, ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ, ମାନ୍ଦ୍ରାଜ, ଓଡ଼ିଶା, ପଞ୍ଜାବ, ସଂଯୁକ୍ତ ପ୍ରଦେଶ (UP) ଓ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ।
3(ଗ) ଦିଲ୍ଲୀ ଶାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆଲୋଚନା କର।
ଦିଲ୍ଲୀ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳକୁ 'ଜାତୀୟ ରାଜଧାନୀ ଅଞ୍ଚଳ' (National Capital Territory of Delhi) ମାନ୍ୟତା ମିଳିଛି। ୧୯୯୩ ପରଠାରୁ ଦିଲ୍ଲୀ ପାଇଁ ଏକ ବିଧାନସଭା ଓ ମନ୍ତ୍ରିପରିଷଦ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଛି। କେବଳ ଆଇନ ଓ ଶାନ୍ତିଶୃଙ୍ଖଳା (Law & Order), ପୋଲିସ ଓ ଜମି — ଏହି ତିନିଟି ବିଷୟ ବାଦ ଦେଲେ ଅନ୍ୟ ବିଷୟ ଉପରେ ଦିଲ୍ଲୀ ବିଧାନସଭା ଆଇନ ପ୍ରଣୟନ କରିପାରିବ। ଦିଲ୍ଲୀର ଶାସନମୁଖ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ଉପରାଜ୍ୟପାଳ (Lieutenant Governor)।
4(ଘ) ଭାଷାଭିତ୍ତିକ ପ୍ରଦେଶ (ରାଜ୍ୟ ପୁନର୍ଗଠନ) ଆୟୋଗର କେଉଁମାନେ ସଦସ୍ୟ ଥିଲେ ଏବଂ ଏହି ଆୟୋଗର ସୁପାରିଶ କ'ଣ ଥିଲା?
୧୯୫୩ ମସିହାରେ ଗଠିତ 'ରାଜ୍ୟ ପୁନର୍ଗଠନ ଆୟୋଗ'ର ତିନି ଜଣ ସଦସ୍ୟ — ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ନ୍ୟାୟମୂର୍ତ୍ତି ଫଜଲ ଅଲ୍ଲୀ, ସଦସ୍ୟ ସର୍ଦାର କେ.ଏମ୍. ପାନିକର ଓ ହୃଦୟନାଥ କୁଞ୍ଜରୁ।
ସୁପାରିଶ: ଜାତୀୟ ଐକ୍ୟ ଓ ପ୍ରାଶାସନିକ କାର୍ଯ୍ୟଦକ୍ଷତା ବଜାୟ ରଖି ଭାଷାଭିତ୍ତିକ ଭାବେ ରାଜ୍ୟ ପୁନର୍ଗଠନ କରିବା। ଏହି ସୁପାରିଶ ଆଧାରରେ ୧୯୫୬ ରାଜ୍ୟ ପୁନର୍ଗଠନ ଆଇନ (SRA) ଦ୍ୱାରା ୧୪ଟି ରାଜ୍ୟ ଓ ୬ଟି କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ଗଠିତ ହେଲା।
5(କ) ପଣ୍ଡିଚେରୀ / ପୁଡୁଚେରୀର ସାମ୍ବିଧାନିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା କ'ଣ?
ସମ୍ବିଧାନର ଧାରା ୨୩୯(କ) (୧୪ତମ ସଂଶୋଧନ) ଅନୁସାରେ ପୁଡୁଚେରୀ ଏକ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ଏକ ବିଧାନସଭା ଓ ମନ୍ତ୍ରିପରିଷଦର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରଖାଯାଇଛି। ଏହାର ଶାସନମୁଖ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ଜଣେ ଉପରାଜ୍ୟପାଳ (Lieutenant Governor)।
6(ଖ) 'ଖ' ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ କ'ଣ କୁହାଯାଏ? (ଗ) ଜାମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀରକୁ ବର୍ତ୍ତମାନ କେଉଁ ଶ୍ରେଣୀରେ ରଖାଯାଇଛି?
(ଖ) 'ଖ' ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କର ଶାସନମୁଖ୍ୟଙ୍କୁ 'ରାଜ୍ୟପ୍ରମୁଖ' (Rajpramukh) କୁହାଯାଉଥିଲା। ('ଖ' ଶ୍ରେଣୀ = ପୂର୍ବତନ ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟ ଯଥା ହାଇଦ୍ରାବାଦ, ଜାମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀର, ମଧ୍ୟଭାରତ, ମହୀଶୂର ଆଦି।)
(ଗ) ୨୦୧୯ ଜାମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀର ପୁନର୍ଗଠନ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ଜାମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରକୁ ବିଭାଜିତ କରି ବର୍ତ୍ତମାନ ଜାମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀର ଓ ଲଦାଖ ନାମକ ଦୁଇଟି କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ (UT) ଭାବେ ରଖାଯାଇଛି।